Possessivartikel: Mein Dein Sein Tablosu

Possessivartikel: Mein Dein Sein Tablosu

Almancada Possessivartikel (iyelik belirteçleri), bir şeyin ya da kişinin kime ait olduğunu veya kiminle ilişkili olduğunu söyler: mein Buch (kitabım), deine Tasche (çantan), sein Auto (onun arabası). GSC’de öne çıkan possessivartikel sorgusunun ihtiyacı yalnızca kelimeyi tanımak değil; mein, dein, sein, ihr gibi biçimleri doğru isimle eşleştirmektir. :brain:

Possessivartikel ne demek?

Bu kelimeler ismin önünde yer alır ve genellikle Türkçedeki “benim, senin, onun, bizim” anlamını taşır. Ancak Almancada sadece sahip olan kişi değil, yanındaki ismin cinsiyeti, çoğulu ve cümledeki hâli de önemlidir.

Kısa kural: Önce “Kime ait?” sorusuyla kökü seçin; sonra “Hangi isim ve hangi hâl?” sorusuyla son eki belirleyin. Mein- kökü tek başına sabit bir cevap değildir.

Mein, dein, sein, ihr: temel tablo

Kişi Possessivartikel kökü Türkçesi Örnek
ich mein- benim mein Bruder — erkek kardeşim
du dein- senin deine Tasche — çantan
er sein- onun (erkek) sein Auto — onun arabası
sie ihr- onun (kadın) ihre Wohnung — onun evi
es sein- onun (nötr) sein Spielzeug — onun oyuncağı
wir unser- bizim unser Kurs — kursumuz
ihr euer- sizin eure Schule — okulunuz
sie ihr- onların ihre Freunde — onların arkadaşları
Sie Ihr- sizin (resmî) Ihr Pass — pasaportunuz

Dikkat: Küçük ihr hem “onun (kadın)” hem “onların” anlamına gelebilir. Bağlam hangisinin kastedildiğini gösterir. Resmî hitaptaki Ihr ise büyük harfle yazılır.

Nominativ: en sık kullanılan biçimler

Yeni başlayanlar için en iyi başlangıç, ismin özne olduğu nominativ hâlidir. Aşağıdaki son ekler, iyelik kökünü ein benzeri bir kalıpla değiştirir.

İsim türü Soru Örnek kalıp Türkçesi
maskulin: der Kim/ne? mein Vater babam
feminin: die Kim/ne? meine Mutter annem
nötr: das Ne? mein Kind çocuğum
çoğul: die Kimler/neler? meine Freunde arkadaşlarım

Yani der Vater için mein, ama die Mutter ve çoğul die Freunde için meine kullanılır. Sahip değişse de yapı aynıdır: dein Vater, deine Mutter, deine Freunde.

Akkusativ ve dativde hangi son ek gelir?

Bu küçük tablo günlük cümlelerin çoğunu kurmanız için yeterlidir:

Hâl der Vater die Mutter das Kind die Freunde
Nominativ mein Vater meine Mutter mein Kind meine Freunde
Akkusativ meinen Vater meine Mutter mein Kind meine Freunde
Dativ meinem Vater meiner Mutter meinem Kind meinen Freunden
Genitiv meines Vaters meiner Mutter meines Kindes meiner Freunde

Bu tablo dein-, sein-, ihr- ve diğer köklerle de çalışır. Örneğin: mit deinem Vater, mit ihrer Mutter, mit unserem Kind.

20 günlük örnek cümle

  1. Das ist mein Bruder. — Bu benim erkek kardeşim.
  2. Meine Schwester wohnt in Berlin. — Kız kardeşim Berlin’de yaşıyor.
  3. Mein Kind spielt im Garten. — Çocuğum bahçede oynuyor.
  4. Meine Freunde lernen Deutsch. — Arkadaşlarım Almanca öğreniyor.
  5. Ich sehe deinen Vater. — Senin babanı görüyorum.
  6. Kennst du deine Lehrerin? — Öğretmenini tanıyor musun?
  7. Dein Handy liegt auf dem Tisch. — Telefonun masanın üzerinde.
  8. Wo sind deine Schlüssel? — Anahtarların nerede?
  9. Sein Auto ist neu. — Onun arabası yeni.
  10. Seine Tasche ist schwer. — Onun çantası ağır.
  11. Sein Zimmer ist klein. — Onun odası küçük.
  12. Ihre Wohnung liegt im Zentrum. — Onun evi merkezde.
  13. Ihre Kinder gehen zur Schule. — Onun çocukları okula gidiyor.
  14. Unser Kurs beginnt um neun Uhr. — Kursumuz saat dokuzda başlıyor.
  15. Unsere Schule ist sehr groß. — Okulumuz çok büyük.
  16. Euer Hund ist freundlich. — Köpeğiniz sevecen.
  17. Eure Bücher sind hier. — Kitaplarınız burada.
  18. Ist das Ihr Pass? — Bu sizin pasaportunuz mu? (resmî)
  19. Ich spreche mit meinem Chef. — Patronumla konuşuyorum.
  20. Sie hilft ihrer Mutter. — Annesine yardım ediyor.

sein mi, ihr mı?

Burada nesnenin değil, sahip olan kişinin gramatik cinsiyeti belirleyicidir:

  • Ali hat ein Fahrrad. Sein Fahrrad ist rot. — Ali’nin bir bisikleti var. Onun bisikleti kırmızı.
  • Ayşe hat ein Fahrrad. Ihr Fahrrad ist rot. — Ayşe’nin bir bisikleti var. Onun bisikleti kırmızı.
  • Das Mädchen hat ein Fahrrad. Sein Fahrrad ist rot. — Kız çocuğunun bir bisikleti var. Onun bisikleti kırmızı.

Son örnekte Mädchen gramatik olarak nötr olduğu için standart gramerde sein kullanılır. Bu ayrım, isimlerin artikelini öğrenmenin neden faydalı olduğunu gösterir. :writing_hand:

Sık yapılan hatalar

  • Yanlış: mein MutterDoğru: meine Mutter. Çünkü Mutter dişildir (die).
  • Yanlış: ich sehe mein VaterDoğru: ich sehe meinen Vater. Çünkü sehen akkusativ ister ve maskulinde -en gelir.
  • Yanlış: mit meine FreundeDoğru: mit meinen Freunden. mit dativ ister; çoğul isim de genellikle -n alır.
  • Yanlış: Euer SchuleDoğru: eure Schule. euer- kökü ek aldığında sıkça eure, eurem, euren biçimine döner.
  • Yanlış: ihr Pass (resmî hitapta) → Doğru: Ihr Pass. Resmî “Sie” ve “Ihr” büyük harfle yazılır.

Mini tekrar: doğru kelimeyi seçin

Boşlukları tamamlayın; cevapları hemen aşağıda kontrol edin.

  1. Ich habe einen Bruder. ___ Bruder heißt Can.
  2. Du hast eine Katze. ___ Katze ist schwarz.
  3. Wir fahren mit ___ Auto nach Köln.
  4. Haben Sie ___ Ausweis dabei?

Cevaplar: 1. Mein 2. Deine 3. unserem 4. Ihren.

Bu dört adımı alışkanlık yapın: sahip olan kişiyi bulun, kökü seçin, ismin artikelini düşünün, sonra hâli kontrol edin. Bir kelimeyi sözlüğe yazarken artikelini de not etmek, possessivartikel kullanımını belirgin biçimde hızlandırır.

Kaynaklar