Selam arkadaşlar!
Almanca öğrenirken kendinizi doğru ifade etmenin ve günlük hayatı planlamanın en kilit noktalarından biri zaman kavramlarına hakim olmaktır. Bir arkadaşınızla buluşurken “sabah” mı yoksa “yarın” mı dediğiniz, cümleyi tamamen değiştirir ve yanlış anlaşılmalara yol açabilir.
Bugün, sadece saatin kaç olduğunu söylemeyi değil, günün dilimlerini ve olayların ne zaman gerçekleştiğini anlatan o küçük ama etkili kelimeleri, yani zaman zarflarını detaylıca inceleyeceğiz. Hazırsanız, kahvenizi alın ve Almancada zamanı bükmeye başlayalım! ![]()
Günün Vakitleri (Die Tageszeiten)
Almancada günün bölümleri isim (Nomen) olarak kullanıldığında her zaman büyük harfle başlar ve çoğunun artikeli **“der”**dir. Sadece bir istisnamız var, ona dikkat edeceğiz.
İşte günün bölümleri ve yaklaşık saat aralıkları:
- der Morgen: Sabah (Yaklaşık 06:00 – 10:00 arası)
- der Vormittag: Öğleden önce / Kuşluk vakti (10:00 – 12:00 arası)
- der Mittag: Öğlen (12:00 – 14:00 arası)
- der Nachmittag: Öğleden sonra (14:00 – 18:00 arası)
- der Abend: Akşam (18:00 – 22:00 arası)
- die Nacht: Gece (22:00’den sabah 06:00’ya kadar)

Kritik Kural: “am” ve “in der” Kullanımı
Bu vakitlerde bir şey yaptığınızı söylerken (örneğin: “Sabahleyin kahvaltı yaparım”), ismin önüne bir edat (preposition) gelmesi gerekir.
- “der” artikeli olanlar (Morgen, Mittag, Abend vb.) için “am” (an dem) kullanılır.
- Am Morgen (Sabahleyin)
- Am Abend (Akşamleyin)
- “die” artikeli olan tek istisnamız Nacht için ise “in der” kullanılır.
- In der Nacht (Geceleyin)
İsimleşmiş Zamanlar vs. Zaman Zarfları
Öğrencilerin en çok karıştırdığı konulardan biri: “Morgen” ne zaman büyük, ne zaman küçük yazılır?
1. İsim Olarak Kullanım (Büyük Harf)
Eğer belirli bir günden bahsediyorsak veya başında artikel/edat varsa isimdir.
- Der Morgen war schön. (Sabah güzeldi.)
- Ich komme heute Abend. (Bu akşam geliyorum.)
2. Zarf Olarak Kullanım (Küçük Harf -s Takısı)
Eğer bir eylemin düzenli olarak o vakitte yapıldığını belirtmek istiyorsak, kelimenin sonuna “-s” takısı ekleriz ve küçük harfle yazarız. Bu artık bir alışkanlık bildirir.
- morgens: sabahları (her sabah)
- mittags: öğlenleri
- abends: akşamları
- nachts: geceleri
Örnek Karşılaştırma:
- Ich lerne am Abend Deutsch. (Akşamleyin Almanca çalışıyorum. → Belirli bir akşam olabilir.)
- Ich lerne abends Deutsch. (Akşamları Almanca çalışırım. → Genelde, alışkanlık olarak.)
Göreceli Zaman İfadeleri
Zamanı sadece günün bölümleriyle değil, bugüne olan uzaklığıyla da anlatırız. İşte hayat kurtarıcı kelimeler:
- vorgestern: evvelsi gün (dünden önceki gün)
- gestern: dün
- heute: bugün
- morgen: yarın (Dikkat! Küçük yazılırsa “yarın”, büyük yazılırsa “sabah” anlamına gelebilir, bağlama dikkat edin.)
- übermorgen: yarından sonraki gün
Küçük bir ipucu: Bu kelimeleri günün vakitleriyle birleştirebilirsiniz.
- gestern Abend: dün akşam
- morgen Früh: yarın sabah (erkenden)
- heute Nachmittag: bugün öğleden sonra
Sıklık Bildiren Zaman Zarfları
Bir şeyi ne sıklıkla yaptığınızı anlatmak için bu sıralamayı kullanabilirsiniz (Sık yapılandan hiç yapılmayana doğru):
- immer: her zaman (%100)
- meistens: çoğunlukla (%80)
- oft: sık sık (%60)
- manchmal: bazen (%40)
- selten: nadiren (%20)
- nie / niemals: asla / hiç (%0)
Örnekler ve Cümle Kurulumu 
Almancada zaman zarfları genellikle fiilden hemen sonra veya cümlenin en başında gelir. Zamanı vurgulamak istiyorsanız başa alabilirsiniz.
Örnek 1 (Alışkanlık):
- Ich trinke morgens immer Kaffee. (Sabahları her zaman kahve içerim.)
- Morgens trinke ich immer Kaffee. (Vurgu zaman üzerinde: Sabahları içerim…)
Örnek 2 (Belirli bir zaman):
- Wir gehen heute Abend ins Kino. (Bu akşam sinemaya gidiyoruz.)
- Hast du am Nachmittag Zeit? (Öğleden sonra vaktin var mı?)
Örnek 3 (Gece istisnası):
- Ich schlafe in der Nacht gut. (Geceleyin iyi uyurum.)
- Ich arbeite nachts nicht gern. (Geceleri çalışmayı sevmem.)
Özet ve Öğretmenin Notu 
Bu derste heybenize atmanız gereken en önemli 3 kural şunlar:
- Artikel Ayrımı: Günün tüm vakitleri “der” (am Morgen), sadece gece “die” (in der Nacht) alır.
- Yazım Kuralı: Belirli bir vakitse Büyük Harf (der Abend), genelleme ve alışkanlıksa küçük harf + s (abends).
- Yarın vs Sabah: “Morgen” kelimesi cümlenin başındaysa karışabilir, ancak cümlenin ortasında küçük yazılıyorsa “yarın”, büyük yazılıyorsa “sabah” (isim) demektir. “morgen” (yarın) bir zaman zarfıdır.
Zaman kavramlarını öğrenmek, Almanca konuşurken kendinize olan güveninizi artıracaktır. Kendi kendinize “Bugün ne yapacağım?” diye sorup, öğrendiğiniz bu kelimelerle (heute, nachmittags, am Abend) cevaplar vermeyi deneyin. Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere! Tschüss! ![]()